Home » MANTRA & STOTRA » LORD SHIVA » DAKSHINAMURTHY STOTRAM ( दक्षिणामूर्ति स्तोत्रम् )

DAKSHINAMURTHY STOTRAM ( दक्षिणामूर्ति स्तोत्रम् )

Dakshinamurthy StotramThe Dakshinamurthy Stotram is a hymn to Shiva, explaining metaphysics of the universe in the frame of the tradition of Advaita Vedanta. The Dakshinamurthy Stotram expounds the theory or philosophy of Advaita Vedanta. It was written by Adi Shankaracharya. Dakshinamurthy is an aspect of Shiva as a guru of all types of knowledge, and bestower of jnana. This aspect of Shiva is his personification as the supreme or the ultimate awareness, understanding and knowledge. This form represents Shiva in his aspect as a teacher of yoga, music, and wisdom, and giving exposition on the shastras.

|| दक्षिणामूर्ति   स्तोत्रम् ||

|| Dakshinamurthy Stotram ||

ध्यानम्
मौनव्याख्या प्रकटित परब्रह्मतत्त्वं युवानं
वर्षिष्ठांते वसद् ऋषिगणौः आवृतं ब्रह्मनिष्ठैः
आचार्येन्द्रं करकलित चिन्मुद्रमानंदमूर्तिं
स्वात्मारामं मुदितवदनं दक्षिणामूर्तिमीडे

Dhyanam
Maun-vyaakhyaa prakattit par-brahma-tattvam yuvaanam
Varshisstthaam-te vasad rishii-gannauh aavritam brahma-nisstthaih |
Aacaaryendram kar-kalit chin-mudram-aanand-muurtim
Svaa-tmaaraamam mudit-vadanam Dakssinnaamuurtii-miidde ||

स्तोत्रम्
विश्वं दर्पणदृश्यमाननगरीतुल्यं निजान्तर्गतं
पश्यन्नात्मनि मायया बहिरिवोद्भूतं यथा निद्रया
यः साक्षात्कुरुते प्रबोधसमये स्वात्मानमेवाद्वयं
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥१॥

Stotram
Vishvam darpann-drishya-maanan-nagarii-tulyam nija-antar-gatam
Pashyann-aatmanii maayayaa bahirii-vod-bhuutam yathaa nidrayaa |
Yah saakssaat-kurute prabodh-samaye sva-atmaanam-evaa-dvayam
Tasmai shrii-guru-muurtaye nam idam Shrii-Dakssinnaamuurtaye ||1||

बीजस्याऽन्तरिवाङ्कुरो जगदिदं प्राङ्गनिर्विकल्पं पुनः
मायाकल्पितदेशकालकलना वैचित्र्यचित्रीकृतम् ।
मायावीव विजृम्भयत्यपि महायोगीव यः स्वेच्छया
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥२॥
Biijasyaa-a—ntarii-va-angkuro Jagadiidam praangg-nirvikalpam punah
Maayaa-kalpit-desh-kaal-kalanaa vaichitrya-chitrii-kritam |
Maayaaviiv vijrimbhay-tyapii mahaa-yogiiv yah svechchhayaa
Tasmai Shrii-guru-muurtaye nam idam shrii-Dakssinnaamuurtaye ||2||

यस्यैव स्फुरणं सदात्मकमसत्कल्पार्थकं भासते
साक्षात्तत्त्वमसीति वेदवचसा यो बोधयत्याश्रितान् ।
यत्साक्षात्करणाद्भवेन्न पुनरावृत्तिर्भवाम्भोनिधौ
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥३॥
Yasya-ev sphurannam sadaa-tmakam-sat-kalpaa-rthakam bhaasate
Saakssaat-tat-tvam-asi-iti ved-vachasaa yo bodh-yatyaa-shriitaan |
Yat-saakssaat-karannaad-bhaven-napPunaraavrittir-bhavaam-bho-nidhau
Tasmai shrii-guru-muurtaye nam idam Shrii-Dakssinnaamuurtaye ||3||

नानाच्छिद्रघटोदरस्थितमहादीपप्रभा भास्वरं
ज्ञानं यस्य तु चक्षुरादिकरणद्वारा वहिः स्पन्दते ।
जानामीति तमेव भान्तमनुभात्येतत्समस्तं जगत्
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥४॥

Naanaach-chhidra-ghattodar-sthit-mahaa-diip-prabhaa bhaasvaram
Gyaanam yasya tu chakssur-aadi-karann-dvaaraa vahih spanda-te |
Jaanaa-miiti tamev bhaantam-nubhaatyet-ta-samastam Jagat
Tasmai Shrii-guru-muurtaye nam idam Shrii-Dakssinnaamuurtaye ||4||

देहं प्राणमपीन्द्रियाण्यपि चलां बुद्धिं च शून्यं विदुः
स्त्रीबालान्धजडोपमास्त्वहमिति भ्रान्ता भृशं वादिनः ।
मायाशक्तिविलासकल्पितमहाव्यामोहसंहारिणो
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥५॥
Deham praannam-api-indriyaanny-api chalaam buddhim cha shuunyam viduh
Strii-baala-andh-jaddopamaas-tva-ham-iti bhraantaa bhrisham vaadinah |
Maayaa-shaktii-vilaas-kalpit-mahaa-vyaamoh-samhaarinno
Tasmai shrii-guru-muurtaye nam idam Shrii-Dakssinnaamuurtaye ||5||

राहुग्रस्तदिवाकरेन्दुसदृशो मायासमाच्छादनात्
सन्मात्रः करणोपसंहरणतो योऽभूत्सुषुप्तः पुमान् ।
प्रागस्वाप्समिति प्रबोधसमये यः प्रत्यभिज्ञायते
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥६॥
Raahu-grast-divaakare-ndu-sadrisho maayaa-sama-achchhaadanaat
San-maatrah karanno-pasanhara-nnato yo-a- bhuut-sussuptah pumaan |
Praag-asvaapsam-iti prabodh-samaye yah pratyabhi-gyaayate
Tasmai shrii-guru-muurtaye nam idam shrii-Dakssinnaamuurtaye ||6||

बाल्यादिष्वपि जाग्रदादिषु तथा सर्वास्ववस्थास्वपि
व्यावृत्तास्वनुवर्तमानमहमित्यन्तः स्फुरन्तं सदा ।
स्वात्मानं प्रकटीकरोति भजतां यो मुद्रयाभद्रया
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥७॥

Baalya-adissv-api jaagrad-aadishu tathaa sarvaasv-avasthaasv-api
Vyaavrittaasv-anu-vartamaanam-ham-ity-antah sphurantam sadaa |
Sva-atmaanam prakattii-karoti bhajataam yo mudrayaa-bhadrayaa
Tasmai shrii-guru-muurtaye nam idam shrii-Dakssinnaamuurtaye ||7||

विश्वं पश्यति कार्यकारणतया स्वस्वामिसम्बन्धतः
शिष्याचार्यतया तथैव पितृपुत्राद्यात्मना भेदतः ।
स्वप्ने जाग्रति वा य एष पुरुषो मायापरिभ्रामितः
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥८॥

Vishvam pashyati kaarya-kaaranna-tayaa svasvaamii-sambandhatah
Shissya-achaarya-tayaa tathaiv pitri-putraady-aatmanaa bhedatah |
Svapne jaagratii vaa ya esh purusho maayaa-paribhraamitah
Tasmai shrii-guru-muurtaye nam idam Shrii-Dakssinnaamuurtaye ||8||

भूरम्भांस्यनलोऽनिलोऽम्बरमहर्नाथो हिमांशु पुमान्
इत्याभाति चराचरात्मकमिदं यस्यैव मूर्त्यष्टकम्
नान्यत् किञ्चन विद्यते विमृशतां यस्मात्परस्माद्विभोः
तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥९॥
Bhuur-ambhaamsy-analo-a-nilo-a-mbaram-harnaatho himaamshu pumaan
Ity-aabhaati chara-achara-atmakam-idam yasya-eva muurty-assttakam
Naanyat kinchan vidyate vimrishataam yasmaat-parasmaad-vibhoh
Tasmai Shrii-Guru-muurtaye nam idam Shrii-Dakssinnaamuurtaye ||9||

सर्वात्मत्वमिति स्फुटीकृतमिदं यस्मादमुष्मिन् स्तवे
तेनास्य श्रवणात्तदर्थमननाद्ध्यानाच्च संकीर्तनात् ।
सर्वात्मत्वमहाविभूतिसहितं स्यादीश्वरत्वं स्वतः
सिद्ध्येत्तत्पुनरष्टधा परिणतं चैश्वर्यमव्याहतम् ॥१०॥
Sarva-atmatvam-iti sphuttii-kriit-midam yasmaad-mushmin stave
Tena-asya shravannaat-tadartha-mananaad-dhyaanaach-cha sankiirtanaat |
Sarva-atmatva-mahaa-vibhuutii-sahitam syaad-iishvaratvam svatah
Siddhyet-tat-punar-ashttadhaa pariinnatam chai-shvaryam-vyaahatam ||10||